Kosova dhe Serbia pajtohen për letërnjoftime, nuk flitet për tabela të veturave - NACIONALE

Kosova dhe Serbia pajtohen për letërnjoftime, nuk flitet për tabela të veturave

3 muaj më parë

nga NACIONALE

Përfaqësuesi i lartë i Bashkimit Evropian, Josep Borrell, ka njoftuar se është arritur marrëveshja në mes të Kosovës dhe Serbisë për çështjen e letërnjoftimeve.

Në llogarinë e tij në “Twitter”, ai ka shkruar se Serbia ka rënë dakord të shfuqizojë dokumentet e hyrje-daljes.

“Kemi një marrëveshje. Sipas dialogut të lehtësuar nga BE-ja, Serbia ra dakord të shfuqizojë dokumentet hyrëse/dalëse për mbajtësit e ID-së së Kosovës dhe Kosova u pajtua që të mos i prezantojë ato për mbajtësit serbë të ID-së””, ka shkrua ai.

Sipas tij, BE-ja ka marrë garancinë nga kryeministri Kurti.

“Serbët e Kosovës dhe gjithë qytetarët e tjerë do të mund të udhëtojnë lirshëm mes Kosovës dhe Serbisë duke përdorur letërnjoftimet e tyre. BE-ja sapo morri garanci nga Kurti për këtë. Kjo është një zgjidhje evropiane”, ka shkruar ai.

Vuçiq thotë se njohja e letërnjoftimeve nuk është njohje e Kosovës si shtet

Gjatë ditës, presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiq, ka thënë se Serbia mund të pranojë dokumentet e Kosovës vetëm me disa kushte.

Presidenti serb ka thënë se pranimi i zbatimit të Marrëveshjes për lirinë e lëvizje e arritur në vitin 2011, e cila parasheh pranimin e letërnjoftimeve, nuk mund të konsiderohet si njohje e Republikës së Kosovës.

Mundësimi i përdorimit të letërnjoftimeve të lëshuara nga ana e Prishtinës [Kosovës] bëhet ekskluzivisht për arsye praktike të lehtësimit të pozitës së qytetarëve dhe mundësimit të lirisë së lëvizjes në përputhje me Marrëveshjen për lirinë e lëvizjes që është arritur në dialog më 2011 dhe nuk mund të interpretohet si njohje e shpalljes së njëanshme të pavarësisë së Kosovës, nuk paragjykon përcaktimin e statusit përfundimtar të Kosovës dhe nuk mund të interpretohet si pëlqim i Beogradit për të devijuar nga Rezoluta 1244 e Kombeve të Bashkuara”, ka thënë Vuçiq, gjatë një konference për medie.

Ai ka treguar se ka kërkuar që nga ky vendim të përjashtohen serbët që jetojnë në Kosovë.

Sa i përket targave, Vuqiç ka thënë se ende nuk ka marrëveshje për këtë çështje.

Është e qartë se nuk ka marrëveshje për targat, që do të thotë se do të fillojë së zbatuari më 1 shtator. Megjithatë, është një afat prej dy muajsh, kështu që do të shohim”, tha ai.

Sipas presidentit serb, çështja e targave është proces më i komplikuar.

Rregullimi i çështjes së njohjes së letërnjoftimeve me Marrëveshje për lëvizjen e lirë

Produkti i parë i dialogut teknik Kosovë-Serbi ishte Marrëveshja për lëvizjen të lirë, në të cilën palët u pajtuar për njohje të letërnjoftimeve.

Kjo marrëveshje bazohej në njohjen e ndërsjellë të dokumenteve të udhëtimit ndërmjet dy shteteve si dhe njohjen e targave të automjeteve mes tyre.

Marrëveshja e lëvizjes së lirë është arritur më 2 korrik të vitit 2011 në raundin e pestë të diskutimeve në mes ish-ministres për Dialog të Kosovës, Edita Tahiri, dhe ish-zyrtarit të Ministrisë së Punëve të Jashtme, Borco Stefanovic.

Kjo marrëveshje rregullon termet e lëvizjes së lirë të qytetarëve dhe automjeteve të të dyja palëve brenda dhe përmes territorit të njëra-tjetrës.
Zbatimi i marrëveshjes filloi më 26 dhjetor 2011. Ndërsa, procesi i zbatimit u bazua në konkluzionet përfundimtare operative të dakorduara midis dy vendeve, nën lehtësimin e BE-së, më 29 nëntor 2011.

Marrëveshja përcakton regjimin e kalimit me anë të letërnjoftimeve mes dy shteteve, ndërsa kalimin në vende të treta me anë të pasaportave.

Konkluzionet operative të dialogut për lirinë e lëvizjes të dakorduara më 29 nëntor 2011 tregojnë në detaje se si bëhet kalimi kufitare Kosovë-Serbi. Sipas këtyre konkluzioneve, qytetarët e Kosovës që udhëtojnë në ose nëpër Serbi, apo anasjelltas do të pajisen me dokument hyrje/dalje. Dokumenti përfundimtar hyrje/dalje i secilës palë është i bashkëngjitur me këto konkluzione.

Reciprociteti për targat e regjistrimit të automjeteve

Me insistimin e palës kosovare, në shtator të vitit 2016, në Bruksel, ishte ridiskutuar kjo marrëveshje dhe ishin arritur aranzhimet lidhur me finalizimin e zbatimit të marrëveshjes për lëvizjen e lirë të vitit 2011.

Në pikën 16 të konkluzionet përfundimtare operative për lëvizje të lirë të nëntorit të 2011, pala e Kosovës kishte rezervuar të drejtën që, pas konsultimeve me BE-në, gjithashtu të zbatojë regjimin e tabelave të regjistrimit të përkohshëm të automjeteve. Pala kosovare përmes raporteve dërguar BE-së kishte paralajmëruar disa herë zbatimin e reciprocitetit.

Kjo marrëveshje ka vendosur reciprocitet në targa mes dy shteteve, duke filluar më 15 nëntor 2016. Kjo parashihte përfundimin e targave ilegale në 12 muaj, duke filluar nga 17 janari i vitit 2017 dhe zgjat periudhën e targave “KS” për 5 vjet.

Reciprociteti për targat e regjistrimit të automjeteve nuk kishte arritur të zbatohet sepse Kosova ka vonuar zbatimin e saj për shkak të vonesave në miratimin e vendimeve të nevojshme lidhur me zbatimin.

Pastaj, dinamika e zgjedhjeve në Serbi, pezullimi i dialogut nga Kuvendi i Kosovës dhe zgjedhjet në Kosovë kanë penguar rifillimin e zbatimit.

Me formimin e Qeverisë se re në Kosovë, më 15 janar 2018, BE-ja ishte ftuar palët për të vazhduar dialogun teknik dhe për të diskutuar për zbatimin e marrëveshjeve të arritura, ku ishte paraparë të diskutohej edhe për pajtimet rreth reciprocitetit, mirëpo në po të njëjtën ditë, në Mitrovicë të Veriut ishte vrarë liderit serb i partisë SDP, Oliver Ivanoviq dhe pala serbe u tërhoq nga bisedimet duke kërcënuar me moskthim në dialog deri në zbardhjen e kësaj çështjeje.

Me pas, për shkak të sjelljeve destruktive të Serbisë karshi Kosovës në arenën ndërkombëtare, Qeveria e Kosovës vendosin taksen 100 për qind ndaj mallrave serbe. Një veprim i tillë qoj në ndërprerjen e dialogut teknik dhe politik ndërmjet dy shteteve.
Më 29 qershor, Qeveria e Kosovës e udhëhequr nga Albin Kurti ka vendosur që të aplikoj zbatimin e reciprocitete në këto fusha që është i garantuar me marrëveshjen e vitit 2011.

Sipas vendimeve të Qeverisë së Kosovës, nga 1 shtatori të gjithë qytetarët e Serbisë që do të hyjnë në Kosovë do të pajisjen me një dokument për hyrje-dalje.

Ndërkaq, vendimi për targat serbe konsiston në riregjistirmin e tyre në RKS (Republika e Kosovës). Vlerësohet se 10.000 targa që lëshohen nga Serbia, me akronime të qyteteve të Kosovës, qarkullojnë në veriun e Kosovës të banuar me shumicë serbe.

Targat sikurse KM, PR, PZ, UR e të ngjashme konsiderohen të jashtëligjshme nga Kosova, duke kërkuar që pronarët e makinave me targa të tilla t’i konvertojnë ato në RKS brenda një periudhe prej 61 ditësh.

Këto dy vendime të Qeverisë së Kosovës ishin planifikua të zbatoheshin më 1 gusht, por fillimi i zbatimit të tyre kishte nxitur pakënaqësi te serbët në veri të Kosovës. Më 31 korrik dhe 1 gusht, serbët lokalë ngritën barrikada në veri të Kosovës në shenjë pakënaqësie ndaj vendimeve të ekzekutivit kosovar.

Pasi u hoqën barrikadat në pasditen e 1 gushtit, Qeveria e Kosovës u zotua se do të shtyjë zbatimin e vendimeve deri më 1 shtator.

Derisa largoheshin barrikadat, BE-ja dhe SHBA-ja ka tentuar që të bindë palët që të gjejnë një zgjidhje për këto dy vendimeve, me qëllim që të mos përsëritet përshkallëzimi i situatës.

Në kuadër të përpjekjeve për të gjetur një zgjidhje, i dërguari i Uashingtonit për Ballkanin Perëndimor, Gabriel Escobar, dhe ai i BE-së për dialogun, Mirosllav Lajçak, gjatë kësaj jave qëndruan në Prishtinë dhe Beograd ku u takuan me liderët politikë.

Lajme të ngjashme