"Nëse Putini fiton në Ukrainë, do të nisë lufta mes SHBA-së dhe Kinës"

Ish-oligarku rus dhe kritiku i zëshëm i regjimit të Putinit, Mikhail Khodorkovsky, ka paralajmëruar se një fitore e mundshme ushtarake ruse do të trimërojë Pekinin dhe do të çojë në luftë midis Shteteve të Bashkuara dhe Kinës për Tajvanin. "Lufta e humbur në Ukrainë është një trampolinë për luftën në rajonin e Azi-Paqësorit," paralajmëroi Khodorkovsky në një intervistë me Washington Post në Londër, ku ai jeton aktualisht.

"Ju duhet të kuptoni se kur një djalë i madh goditet me grusht në fytyrë, shumë djem të tjerë do të fillojnë të dyshojnë nëse ai djalë është vërtet kaq i fortë dhe duan ta godasin me grusht në përsëri. Nëse SHBA dëshiron të shkojë në luftë në Azi, atëherë mënyra më e mirë për ta bërë këtë është të tregosh dobësi në Ukrainë”, theksoi ai.

Khodorkovsky, i cili kaloi një dekadë në burg në Rusi përpara se Putini ta falte atë në vitin 2013, ka argumentuar se rritja e ndihmës ushtarake perëndimore për Ukrainën dhe sigurimi i fitores së saj janë mënyra e vetme për Shtetet e Bashkuara për të shmangur një konflikt të tillë ushtarak me Kinën.

Opozita ruse ishte e ftuar në konferencën e sigurisë

Khodorkovsky do të flasë në Konferencën e Sigurisë në Mynih këtë fundjavë, së bashku me dy disidentë të tjerë rusë, ish-kampionin botëror të shahut Garry Kasparov dhe Julia Navalna, gruaja e liderit të opozitës të burgosur Alexei Navalny.

Është hera e parë që anëtarët e opozitës janë ftuar në vend të zyrtarëve rusë në konferencën e sigurisë, një ngjarje e profilit të lartë ku Putin mbajti një fjalim historik duke kritikuar Perëndimin në 2007 dhe ku Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov është një fytyrë e njohur.

Rusia refuzoi të marrë pjesë në konferencën e vitit të kaluar, e cila u mbajt pak para fillimit të pushtimit të saj, duke thënë se ngjarja po "kthehej në një forum transatlantik" dhe "duke humbur gjithëpërfshirjen dhe objektivitetin e saj". Christoph Heusgen, kryetar i konferencës së sigurisë, tha se përfaqësuesit zyrtarë rusë nuk do të ftohen për sa kohë që Putin "mohon të drejtën e Ukrainës për të ekzistuar".

"Ky është një rrezik shumë i madh"

Në një intervistë, Khodorkovsky, i cili dikur ishte njeriu më i pasur i Rusisë si pronari kryesor i kompanisë së naftës Yukos, tha se Perëndimi tani ka një zgjedhje midis tre rrugëve në strategjinë e tij për të mbështetur Ukrainën. Ai beson se trajektorja aktuale, pavarësisht marrëveshjeve të fundit të furnizimit me tanke, përfaqëson vetëm mbështetje të kufizuar ushtarake dhe hap rrugën për një luftë të zgjatur plot rreziqe.

Ai thekson se në situatën aktuale nuk ka garanci që Ukraina mund të mbajë nivelin e saj aktual të viktimave në afat të gjatë, ndërsa mosmarrëveshjet politike në Shtetet e Bashkuara përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2024 mund t'i shtyjnë ligjvënësit të ndërpresin furnizimet me armë dhe ndihmën ekonomike.

"Nëse Perëndimi beson se Ukraina ka fuqi të mjaftueshme për të vazhduar të humbasë 350 deri në 500 njerëz në ditë si të vrarë dhe të plagosur dhe nëse ata mund të ofrojnë një furnizim të garantuar dhe të vazhdueshëm me armë dhe municione, atëherë mirë. Por ky është një rrezik shumë i madh", shtoi ai. Ai beson se Putini mund të përpiqet të përgjigjet në mënyrë "asimetrike" duke destabilizuar qeveritë në Afrikë, Ballkan dhe Lindjen e Mesme, si dhe potencialisht në Perëndim.

"Perëndimi duhet të bëjë shumë më tepër"

Një tjetër rrugë për vendet perëndimore do të ishte një rritje e shpejtë dhe domethënëse e ndihmës ushtarake që do të përfshinte dërgimin e raketave me rreze të gjatë dhe avionëve luftarakë për të lejuar Ukrainën të shkatërrojë linjat ruse të furnizimit. "E vetmja gjë që mund të thyejë situatën në fushën e betejës është aviacioni. Çdo gjë tjetër është dytësore", theksoi ish-oligarku rus.

Ai është i vetëdijshëm se mbështetja perëndimore për Ukrainën është shumë më e madhe nga sa prisnin shumë, por pretendon se "kjo nuk e mohon faktin se Perëndimi duhet të bëjë shumë më tepër". Si një opsion i tretë në dispozicion të Perëndimit, ai përmend mundësinë që Uashingtoni dhe aleatët e tij "të kthehen dhe të largohen siç kanë bërë në Afganistan, Siri dhe vende të tjera".

“Putini është një person që mendon në retrospektivë dhe beson se nëse diçka ka ndodhur më parë, shpesh përsëritet në të njëjtën mënyrë në të ardhmen. Dhe ai shpesh nuk gabon për këtë. Duke menduar në retrospektivë, ai sheh se sa herë që fillon një luftë të vogël, të re, ai është në gjendje të konsolidojë shoqërinë rreth tij dhe ai ka parë që amerikanët të largohen më shumë se një herë", pohon Khodorkovsky.

"Fitorja e Putinit do të inkurajonte Kinën"

“Por nëse ai vetë e përfundon me sukses operacionin në Ukrainë, atëherë patriotët, të cilët tani janë burimi kryesor i mbështetjes së tij, nuk do ta lejojnë atë të ndalet dhe lufta e ardhshme do të fillojë”, është i sigurt ai. Ai vazhdon duke thënë se çdo fitore e Putinit në Ukrainë do të inkurajonte gjithashtu Kinën që të lëvizte më me vendosmëri drejt Tajvanit.

"Kur dëgjoj nga amerikanët që thonë se ne duhet të zgjedhim midis ndihmës së Ukrainës dhe Tajvanit sepse nuk mund t'i sigurojmë të dyja, më duket kaq primitive sa ndihem sikur duhet të jetë një mashtrim", tha ai.

Ai supozon se çdo marrëveshje në të cilën Ukraina do të detyrohej të pranonte të lëshonte territorin do të forconte pozicionin e skifterëve, tek të cilët presidenti rus është detyruar të mbështetet për të fituar mbështetjen e publikut për luftën.

"Një fund i shpejtë i luftës është skenari më i mirë për Rusinë"

Ai parashikon se atëherë Putini do të "detyrohet nën presion" për të nisur sulme të mëtejshme ndaj Ukrainës. Khodorkovsky ka përdorur prej kohësh Fondacionin e tij Open Russia për të luftuar regjimin e Putinit dhe tani sponsorizon një numër projektesh të opozitës politike ruse.

Libri i tij i fundit, "Si të vrasësh një dragua", i bën thirrje Perëndimit që të fillojë përgatitjen për një regjim të pas-Putinit, të pasluftës, në të cilin sistemi presidencial i Rusisë duhet të shpërbëhet dhe të zëvendësohet nga një republikë parlamentare.

Ai parashikon se përshpejtimi i ndihmës perëndimore për të ndihmuar ukrainasit t'i japin fund luftës do të ishte "më e mira për Rusinë". Ai është i bindur se përndryshe Rusia përballet me një kolaps shumë më të thellë sepse rusët do të ndalojnë së fajësuari qeverinë e tyre për vdekjen e të dashurve të tyre dhe në vend të kësaj do të fajësojnë Ukrainën.

“Mobilizimi shkoi më lehtë se sa pritej”

Sipas Khodorkovsky, një konflikt i stërzgjatur është gjithashtu i rrezikshëm për Putinin, i cili përballet me pakënaqësinë e një elite thellësisht të përçarë: kampi nacionalist skifter, i cili beson se Putini duhet të veprojë me vendosmëri dhe më radikalë për të fituar Ukrainën, dhe kampin më liberal, i cili sheh luftën si një gabim i tmerrshëm.

Deri më tani nuk ka asnjë shenjë se dikush do të veprojë kundër presidentit autoritar. Por nëse bëhet e qartë se Putini po humbet luftën, Khodorkovsky tha se historia mund të përsëritet me guvernatorët rajonalë që refuzojnë të marrin urdhra nga Moska, siç bënë në vitin 1999, një situatë që përfundimisht detyroi presidentin e dobësuar Boris Jelcin të jepte dorëheqjen.

"Propaganda është ende në gjendje t'i bindë njerëzit se ata po fitojnë në front. Mobilizimi shkoi më lehtë për të nga sa prisnin shumë. Tani pyetja është se çfarë po ndodh në fushën e betejës. Çdo gjë tjetër ka një kuptim absolutisht margjinal", përfundoi ai. /Nacionale/