Politico: Polonia është në rrugën e duhur për t'u bërë fuqia më e madhe ushtarake e Evropës
Polonia dëshiron të arrijë epërsi ushtarake në Evropën kontinentale dhe për ta arritur këtë do të marrë sasi të mëdha armësh nga Koreja e Jugut. Kur një raketë endacake ra në një qytet të vogël polak në kufirin me Ukrainën javën e kaluar, duke vrarë dy persona, shumë zyrtarë evropianë ishin të shqetësuar se si do të reagonte qeveria polake nëse do të zbulohej se rusët e kishin lëshuar raketën, raporton Politico.
Megjithatë, Varshava tregoi qetësi në ato momente. Ata e vunë ushtrinë në gatishmëri, por prisnin të zbulonin se çfarë ndodhi në të vërtetë para se të bënin diçka. Doli se raketa endacake u hodh nga Ukraina për t'u mbrojtur nga sulmet ruse.
Polonia dhe SHBA po bashkëpunojnë gjithnjë e më shumë
Në gjithë këtë situatë, shtetarët evropianë shpërfillën një fakt të rëndësishëm, që është se Polonia ka ndoshta ushtrinë më të mirë në Evropë dhe nuk ka arsye për lëvizje të nxituara.
“Ushtria polake duhet të jetë aq e fortë sa të mos ketë nevojë të luftojë fare”, tha kryeministri polak Mateusz Morawiecki në Ditën e Pavarësisë së Polonisë. Ky ndryshim në qëndrimin e Polonisë u vu re edhe nga SHBA, aleati më besnik i saj. "Polonia është bërë partneri ynë më i rëndësishëm në Evropën kontinentale," tha një zyrtar i lartë ushtarak amerikan për Evropën, duke komentuar rolin kyç të Polonisë në mbështetjen e Ukrainës dhe forcimin e mbrojtjes së NATO-s në Baltik.
Fokusi zhvendoset nga Gjermania në Poloni?
Para Polonisë, partneri kryesor strategjik i SHBA-së në këtë pjesë të Evropës ishte Gjermania. Gjermania është ende një qendër logjistike, por mungesa e kulturës strategjike dhe çorganizimi i ushtrisë kanë kërcënuar ndjeshëm pozicionin e Gjermanisë si një partner kyç, sipas zyrtarit amerikan. Pushtimi rus i Ukrainës e detyroi Gjermaninë të ndryshonte pozicionet e mëparshme. Por ndërsa Gjermania po debaton se si të ndryshojë strategjinë e saj, Polonia tashmë po investon ndjeshëm në ushtrinë e saj.
Nga Varshava thanë se këtë vit do të rrisin investimet në ushtri nga 2.4 për qind e GDP-së në 5 për qind. Gjermania shpenzoi rreth 1.5 për qind të GDP-së për mbrojtjen vitin e kaluar dhe nuk dihet nëse do të jetë në gjendje të ruajë objektivin e NATO-s prej 2 për qind me buxhetin e saj ushtarak prej 100 miliardë eurosh.
Ministri polak i Mbrojtjes Mariusz Błaszczak premtoi në korrik se Polonia do të kishte "forcat më të forta ushtarake tokësore në Evropë". Duket se do ta realizojë këtë premtim. Polonia tashmë ka më shumë tanke dhe obusa se Gjermania dhe së shpejti mund të ketë një ushtri më të madhe. Deri në vitin 2015, ajo planifikon të ketë 300,000 ushtarë, që është pothuajse dyfishi i 170,000 ushtarëve gjermanë.
Polakët kanë një qëndrim më pozitiv ndaj ushtrisë sesa gjermanët
Sot, ushtria polake ka rreth 150,000 anëtarë, nga të cilët 30,000 i përkasin Forcave të reja të Mbrojtjes Territoriale të krijuara në vitin 2017. Këta janë të ashtuquajturit "ushtarë të fundjavës", të cilët kanë kaluar 16 ditë trajnime dhe rifreskojnë periodikisht njohuritë e tyre në kurse. Në fillim, "ushtarët e fundjavës" shiheshin me tallje, por lufta në Ukrainë e ndryshoi këtë. "Dyshimet tani janë zhdukur," tha Błaszczak gjatë një ceremonie të fundit të betimit të trupave të reja territoriale.
Ndërsa Gjermania po përpiqet të tërheqë njerëz të rinj në forcat e saj, në Poloni rekrutimi po fiton vrull. "Polakët kanë një qëndrim shumë më pozitiv ndaj ushtrisë së tyre sesa gjermanët, sepse ata duhej të luftonin për lirinë e tyre," tha Gustav Gressel, një ish-zyrtar ushtarak australian dhe analist i sigurisë në Këshillin Evropian për Politikën e Jashtme. "Në qarqet ushtarake, askush nuk e vë në dyshim cilësinë e ushtrisë polake," shtoi ai.
Qëndrimet problematike të autoriteteve polake
Por është e diskutueshme nëse forca e ushtrisë polake do të ndikojë në pozicionin e saj politik në Evropë. Kjo nuk ka ndodhur deri më tani, kryesisht për shkak se BE-ja nuk i beson qeverisë polake të udhëhequr nga partia nacionaliste Pravo i Pravda (PiS). Mosmarrëveshjet midis Varshavës dhe Brukselit për dështimin e Polonisë për të respektuar normat demokratike dhe sundimin e ligjit kanë dëmtuar reputacionin e Polonisë në të gjithë bllokun. "Polonia nuk e ka përjetuar potencialin e saj të plotë politik për shkak të konflikteve të saj të brendshme," tha Gressel, duke iu referuar konflikteve të brendshme për të ardhmen e vendit dhe marrëdhënieve me BE-në që po zhvillohen gjithashtu brenda PiS.
Megjithatë, shumica e partive polake bien dakord për një gjë - ushtria polake duhet të forcohet. Konflikti midis Ukrainës dhe Rusisë ka theksuar më tej nevojën për të forcuar ushtrinë, por Polonia tani është e shqetësuar për marrëdhëniet e saj me Uashingtonin. Megjithatë, Polonia nuk është e shqetësuar për mundësinë që Donald Trump të bëhet president, por krejt e kundërta. Polonia dhe SHBA po bashkëpunojnë me sukses për të ndihmuar Ukrainën, por qeveria polake nuk ka shumë besim te presidenti aktual i SHBA, Joe Biden, i cili dikur e quajti qeverinë polake "totalitare".
Armët e prodhuara në Korenë Jugore
SHBA mbështet investimet polake në ushtri, por shqetësohet nëse Polonia do t'i përmbushë vërtet qëllimet dhe burimi i zhgënjimit për SHBA-në është se ata ranë dakord për blerjet më të mëdha të armëve me Korenë e Jugut. Këtë pranverë, Polonia nënshkroi një kontratë 4.9 miliardë euro me SHBA-në për të blerë tanke amerikane Abraham, të cilat supozohet të zëvendësojnë 240 tanket sovjetike që Polonia dërgoi në Ukrainë. Forcat Ajrore Polake aktualisht përdorin aeroplanë amerikanë F-16 dhe në vitin 2020 ata nënshkruan një kontratë 4.6 miliardë dollarësh për 32 luftëtarë F-35. Megjithatë, kohët e fundit ata blejnë gjithnjë e më shumë nga Koreja e Jugut, me të cilën kanë nënshkruar disa kontrata për blerjen e tankeve, avionëve dhe armëve të tjera.
Deri më tani, Polonia ka porositur midis 10 miliardë dhe 12 miliardë dollarë armë nga Koreja, tha Mariusz Cielma, redaktor dhe analist në Nowa Technika, një faqe për teknologji ushtarake dhe lajme. Ndër armët që do të marrë Polonia janë 180 tanke K2 Black Panther, 200 K9 Thunder, 48 avionë sulmues të lehtë FA-50 dhe 218 raketahedhës K239 Chunmoo. Por kjo nuk është gjithçka që do të marrë Polonia. Plani është që Koreja t'i dorëzojë Polonisë gjithsej 1000 tanke K2 dhe 600 aviatorë K9 deri në fund të kësaj dekade.
"Asnjë vend perëndimor nuk dëshiron të përmirësojë ushtrinë e tij në një masë të tillë dhe kaq shpejt. Me cilin vend ata nënshkruajnë kontrata për blerjen e armëve, ai vend do të përfitojë prej saj për dekadat e ardhshme, sepse ato pajisje duhet të mirëmbahen dhe riparohen", tha Cielma.
Polonia është mjaftuar me kritikat e BE-së
Koreja e Jugut është një partner tërheqës sepse pajisjet e tyre ushtarake janë më të lira se ato amerikane dhe evropiane dhe mund t'i prodhojnë ato në një hark kohor shumë të shkurtër. Blerja nga Koreja është një gjemb në këmbë për presidentin francez Emmanuel Macron, i cili dëshiron të arrijë autonominë strategjike evropiane me armë të brendshme (ndoshta franceze). Megjithatë, zyrtarët polakë nuk e fshehin faktin se blejnë armë nga Koreja e Jugut për shkak të kritikave të shpeshta të Evropës ndaj reformave të saj gjyqësore.
"Ne jemi gati të blejmë armë nga vendet e BE-së, por së pari ata duhet të ndalojnë luftën që po bëjnë kundër Polonisë," tha kreu i PiS Jarosław Kaczyński në fillim të këtij muaji. “Ne jemi gati të lidhim kontrata dhe të japim para, por jo derisa të na thonë se nuk ka shtet ligjor në Poloni”, shtoi ai. Polonia bleu helikopterët Leonardo me vlerë më shumë se një miliard euro nga Italia, por kërkoi që ata të prodhoheshin në Poloni. Shumë nuk dyshojnë në ambiciet e Polonisë, por vihet në pikëpyetje se sa realiste janë ato dhe cilat motive politike fshihen realisht pas gjithçkaje. Polonia planifikon të investojë më shumë se 32 miliardë euro në ushtri deri në vitin 2035.
Cilat janë motivet e forcimit të ushtrisë?
"Dakord, ne kemi nevojë për tanke dhe obuse, por nga pikëpamja strategjike dhe operacionale, a na duhen kaq shumë? Nuk është e qartë pse ministria njoftoi papritur të gjitha këto marrëveshje," tha gjenerali në pension i ushtrisë Stanisław Koziej.
Çështja e sigurisë është shumë e rëndësishme për elektoratin polak, ndaj lind pyetja nëse ky është plani i PiS për të tërhequr më shumë votues në zgjedhjet e vitit të ardhshëm? Nëse qeveria ndryshon, ka të ngjarë që do të jetë e nevojshme të rishqyrtohet nëse Polonia mund të investojë vërtet kaq shumë në zgjerimin e ushtrisë së saj, pretendon Koziej. Edhe pse ekonomia polake është e fortë, investime të tilla me siguri do të rëndojnë buxhetin polak.
Kjo situatë ende i përshtatet Gjermanisë
“Duhet të ketë një balancë mes investimeve në ushtri dhe zhvillimit ekonomik”, tha Koziej. “Çfarëdo që të planifikohet, duhet të bëhet një analizë se cila do të jetë situata strategjike në Poloni pas përfundimit të luftës në Ukrainë”, shtoi ai. Gjermania duket se po mbështet Poloninë në forcimin e ushtrisë së saj, pavarësisht se të dy vendet kishin një marrëdhënie të ndërlikuar në të kaluarën. Berlini beson se Polonia e mbron Gjermaninë nga ndikimi rus. Sa më shumë trupa dhe tanke të ketë Polonia, aq më e sigurt është Gjermania.
"Unë mendoj se gjermanët e shohin këtë si një mundësi për të qenë më të relaksuar," tha Gressel për tendencën e Gjermanisë për të qenë të relaksuar ndërsa aleatët e saj bëjnë ngritje të mëdha në ushtri. /Nacionale/
