Marrëveshja për minerale ishte fillimisht ide e Ukrainës, thotë një këshilltar ukrainas
Yuri Sak, këshilltar në Ministrinë e Industrive Strategjike të Ukrainës, ka folur në Radio BBC 4 rreth raportimeve për arritjen e një marrëveshjeje mes vendit të tij dhe Shteteve të Bashkuara për mineralet e rralla ukrainase. Sipas tij, një pakt për mineralet kishte qenë fillimisht ide e Ukrainës.
“Ne e përfshimë atë në planin tonë të fitores më herët, i cili ishte paraqitur nga presidenti ynë te ShBA-ja dhe pjesa tjetër e partnerëve tanë më 2024” – tha Sak, raporton televizioni BBC.
Kur u pyet se si e sheh zhvendosjen drejt një marrëdhënieje më transaksionale mes Shteteve të Bashkuara e Ukrainës, këshilltari ukrainas tha: “Ne do të qëndrojmë pragmatikë.”
“Shumë shpejt do të mësohemi me natyrën shumë të pazakontë të këtij procesi negociues. Në të njëjtën kohë, ne nuk jemi komb i parazitëve, ne kuptojmë se kjo luftë ka zgjatur për tre vjet dhe ka ardhur koha që të kalohet në një narrativë pak më ndryshe” – deklaroi Sak.
Sipas tij, marrëveshja për mineralet nuk është saktësisht ajo që Shtetet e Bashkuara dhe Ukraina e kanë dëshiruar, por se ajo është “mjaftueshëm e mirë që procesi negociues të lëvizë përpara”.
“Shumë gjëra që nuk na pëlqyen neve janë hequr” – tha Sak, duke shtuar se diskutimet për garancitë e sigurisë duhet të vazhdojnë, përcjell gazeta "Nacionale".
“Nuk ka kuptim që të nënshkruhet asnjë marrëveshje për mineralet kritike, nëse rusët mund të ripushtojnë një muaj pas nënshkrimit të paktit” – shtoi këshilltari ukrainas.
Sipas raportimeve të mediave amerikane, Uashingtoni nuk i ka ofruar Ukrainës garanci të vendosura të sigurisë si pjesë e marrrëveshjes për mineralet.
Mineralet kritike “janë themeli i ekonomisë së shekullit XXI”, thotë Dr. Robert Muggah nga kompania konsultuese për rreziqe gjeopolitike “SecDev” më seli në Kanada.
Ato janë kyçe për energjinë e ripërtëritshme, zbatimet ushtarake e infrastrukturën industriale dhe luajnë “rol strategjik në rritje në gjeopolitikë dhe gjeoekonomi”, thotë ai.
Kievi vlerëson se rreth 5 për qind e rezervave botërore të “materialeve të para kritike” ndodhen në Ukrainë. Shtetet e Bashkuara janë të interesuara për marrëveshje rreth këtyre burimeve, sepse duan që ta zvogëlojnë varësinë nga Kina, e cila kontrollon 75 për qind të rezervave botërore të mineraleve të rralla, sipas Grupit Investues Gjeologjik.
Në dhjetor, Kina e ndaloi eksportimin e disa mineraleve të rralla në Shtetet e Bashkuara, ndërsa vitin paraprak e kishte kufizuar eksportimin e mineraleve në ShBA./Nacionale