Kupa e Botës në Katar ekspozon turpin e futbollit

Organizimi i Kupës së Botës FIFA në Katar është si Donald Trump duke u bërë President i Shteteve të Bashkuara të Amerikës. Nuk duhej të ndodhte, por vetë fakti që ndodhi tregon se sa keq janë bërë gjërat. Tani që ky turne ka nisur në Doha, ky fakt nuk mund të anulohet më: Katari do të mbahet mend si vendi ku u mbajt Botërori i 22-të në futboll, që është absurdi më i madh në historinë e sportit.

Edhe detajimi i historisë së pasme duket shumë i errët. Në vitin 2010, organi ombrellë i futbollit ndërkombëtar FIFA i dha organizimin e ngjarjes sportive më të njohur dhe prestigjioz në botë një autokracie të vogël të Lindjes së Mesme me një popullsi prej gati tre milionësh.

Nuk kishin asnjë infrastrukturë, kushte apo tifozë. Por ata kishin para

Katari nuk ka luajtur kurrë më parë në Kupën e Botës, e lëre më ta ketë pritur atë. Katari është një vend jashtëzakonisht i papërshtatshëm për këdo – në verë, kur ky turne mbahet gjithmonë, temperaturat janë aq të larta sa futbolli nuk mund të luhet aspak i sigurt. Të luash ndeshje 90-minutëshe në shkretëtirë në kulmin e verës arabe është absurde.

Për këtë arsye për herë të parë në histori turneu po zhvillohet në muajt nëntor dhe dhjetor, që është në mesin e sezonit evropian të futbollit. Kjo është po aq absurde sa mbajtja e Kupës së Botës gjatë javës së Krishtlindjeve në Jeddah. Ata mund t'i kishin dhënë Dubait të drejtën për Lojërat Olimpike Dimërore.

Por kjo idiotësi mbulon turpin e vërtetë. Katari është shtëpia e rreth tre milionë njerëzve, por përqindja e qytetarëve aktualë të Katarit që jetojnë atje është pak më shumë se 10 për qind. Pjesa tjetër janë disa emigrantë shumë të pasur nga kombe të tjera dhe një ushtri e madhe emigrantësh të varfër që bëjnë pjesën më të madhe të punës. Kur Katarit iu dha organizimi i kampionatit, ai nuk kishte infrastrukturën, kushtet atmosferike apo bazën e tifozëve për të justifikuar dhënien e Kupës së Botës. Por ai ishte shumë, shumë i pasur.

E gjithë saga i ngjan pikëpamjes cinike të komedianit amerikan Dave Chappelle për Trump. Ashtu si ish-presidenti u shfaq si një "gënjeshtar i ndershëm" që zbuloi diçka të rëndësishme për politikën amerikane, Katari duket se ka luajtur një rol të ngjashëm në futboll.

Dhe ish-presidenti pranoi se ky ishte një gabim

Deri më tani, FIFA ka mundur të fshehë të paktën pjesërisht tmerrin e saj të plotë, sepse të gjithë kishin një pjesë në shfaqje. Nëse dhënia e turneut të Rusisë në vitin 2018 mund të ishte dukur keq për indeksin e demokracisë dhe të drejtave të njeriut, të paktën ishte një vend i madh me një histori krenare futbolli. Por Katari?

As ish-presidenti i turpëruar i FIFA-s, Sepp Blatter, nuk ndihet tani në gjendje të mbrojë këtë vendim, të cilin së fundmi e pranoi se ishte një gabim. Fakti që Katari arriti të mposhtë ofertat konkurruese nga SHBA, Australia, Japonia dhe Koreja e Jugut është kaq i pambrojtur, kaq absurd sa është e pamundur të mos arrihet në përfundimin se i gjithë sistemi është i manipuluar.

Më shumë se një skandal i njëhershëm, Kupa e Botës në Katar është një përrallë për botën ku jetojmë dhe jo vetëm për botën e futbollit. Katar 2022 është ajo që ndodh kur një organizatë ndërkombëtare e korruptuar me shumë pushtet dhe pak përgjegjësi vihet në krye të gjërave që kanë rëndësi; kur demokracitë janë gati të shesin veten, institucionet e tyre, madje edhe kulturën e tyre te ofertuesi më i lartë, dhe kur ekonomi të tëra bëhen të varura nga shfrytëzimi i punës së lirë, të globalizuar dhe kapitalit të parregulluar.

Katari është si një gotë vodka shtesë në këtë koktej turpi, një distilim i gjithçkaje të keqe, e cila zakonisht maskohet nga përbërës të tjerë.

Paratë e Katarit në futbollin e klubeve

Futbolli i klubeve evropiane tashmë është plot me mbështetës plutokratë nga shtetet e Gjirit dhe më gjerë. Tre nga pesë sportistët më të paguar në botë tani janë futbollistë: Lionel Messi, Cristiano Ronaldo dhe Neymar, secili duke fituar më shumë se 100 milionë dollarë në vit në paga dhe kontrata komerciale.

Një lojtar i katërt, Kylian Mbappé, ka të ngjarë t'i bashkohet këtij grupi të ekzaltuar kur Forbes të publikojë listën vitin e ardhshëm, pasi së fundmi ka nënshkruar një kontratë trevjeçare me vlerë 650 milionë dollarë. Nga këta katër superyje, tre janë aktualisht nga një klub, Paris Saint-Germain, i cili është në pronësi të Katarit.

Por Paris Saint-Germain nuk është i vetëm në varësinë e tyre nga pasuria e Gjirit. Klubi anglez Manchester City është në pronësi të krahut të investimeve të shtetit Abu Dhabi që nga viti 2008 (kjo organizatë ka gjithashtu aksionet më të mëdha në ekskluzivitetin amerikan të MLS New York City FC).

Një tjetër klub i Premierligës angleze, Newcastle United, u ble vitin e kaluar nga një konsorcium që përfshin fondin e pasurisë sovrane të Arabisë Saudite. Me buxhete në dukje të pakufizuara, të cilat i lejojnë ata të blejnë të gjithë talentët më të mirë, këto klube po fitojnë shumë më tepër sot se më parë.

Një vendpushim për të pasurit, i mbrojtur nga ngarkesat e demokracisë

Futbolli është thjesht një shembull ekstrem i një fenomeni më të gjerë. Bota e golfit aktualisht është përfshirë në një luftë civile mbi turneun e ri të golfit LIV, i financuar nga i njëjti fond i manjatit saudit që tani zotëron Newcastle United.

Të gjithë e kuptojnë se për çfarë bëhet fjalë. Katari dhe shtetet e tjera të Gjirit duan të diversifikojnë ekonomitë e tyre për të mbijetuar në momentin kur rryma e pasurisë së tyre të naftës dhe gazit thahet. Dhe ata duan ta bëjnë këtë duke mbrojtur regjimet e tyre autokratike.

Për të arritur këtë qëllim, ata po investojnë në sport, argëtim, turizëm dhe transport - me shpresën se do të bëhen qendrat me diell, me taksa të ulëta të ekonomisë së ardhshme globale, ku të pasurit vijnë të jetojnë, punojnë, blejnë dhe pushojnë nga barra e demokracisë, ndërsa shërbehej nga një ushtri e të varfërve, punëtorë e migrantë. Investimi i tyre në sport është vetëm një pjesë e kësaj strategjie më të gjerë. Dhe ne zgjedhim të shikojmë larg nga errësira.

Perëndimi vazhdoi me të, sepse kjo do të thotë se mund të marrë në dorë një pjesë të pasurisë së tyre. Tifozët entuziastë të futbollit në Angli kanë filluar të ndjekin ndeshjet e klubeve me veshje tradicionale arabe për të treguar gëzimin e tyre për pasurinë e sapogjetur të klubit të tyre.

Perëndimi pranon paratë e tyre dhe blen karburantin e tyre

Në sfondin e turpit të Kupës së Botës në Katar është ky realitet banal - këto vende janë aleatë diplomatikë dhe tregtarë perëndimorë. Ne në Perëndim jo vetëm që pranojmë paratë e tyre për klubet tona sportive, ne blejmë karburantet e tyre fosile dhe u shesim armë në këmbim.

Është qesharake të presësh që sporti të veprojë si një përjashtim i nderuar ndërsa pjesa tjetër e shoqërisë përpiqet të fitojë sa më shumë para - pa marrë parasysh moralin apo sigurinë afatgjatë të vendeve të tyre.

Fakti është se Evropa i është shitur ofertuesit më të lartë prej vitesh. E gjithë strategjia gjeopolitike e Gjermanisë ka qenë të lidhet me Rusinë dhe Kinën - dy vende që NATO i konsideron kërcënime strategjike - në mënyrë që të krijojë varësi reciproke.

Mbretëria e Bashkuar nxori në ankand infrastrukturën dhe asetet bazë, pavarësisht nëse kjo nënkuptonte t'i jepte Kinës një pjesë në industrinë bërthamore të Britanisë ose t'i ofronte Rusisë shërbime financiare dhe pasuri të paluajtshme për pastrimin e parave.

Perëndimi duhet të marrë vendime të vështira

Perëndimi nuk është as aq i pasur dhe as dominues në botë sa dikur. Ai duhet të marrë vendime të vështira që përfshijnë kompromise. Por nëse plani ishte ruajtja e pasurisë kombëtare, sigurisë, pavarësisë dhe integritetit, dekadat e fundit kanë qenë një fatkeqësi.

"Unë do t'ju them diçka", tha Donald Trump në një debat paraprak republikan në rrugën e nominimit presidencial 2016: I thash Hillary Clinton-it, eja në dasmën time dhe ajo erdhi në dasmën time. A e dini pse ajo nuk kishte zgjedhje! Sepse unë po jepja zgjedhje", epo, Katari – ashtu si Arabia Saudite, Emiratet e Bashkuara Arabe, Rusia dhe Kina – i ka dhënë Perëndimit prej vitesh zgjedhje, dhe tani do të shkojmë në dasmë. /Nacionale/