Pa karburant, pa armë: Qysh strategjia e re e Ukrainës me dronë po i godet rëndë linjat ruse të furnizimit
Një brez i ri dronësh ukrainas me rreze të mesme po çrregullon rëndë linjat e furnizimit të ushtrisë ruse drejt vijave jugore të frontit, duke goditur ura, trena dhe autocisterna karburanti – dhe duke i dhënë Kyiv-it një mundësi për të nxjerrë nga shinat planet e Moskës për një ofensivë verore.
Video dhe pamje të rreth 150 goditjeve kundër autocisternave ruse të karburantit, kamionëve dhe mjeteve të tjera janë gjeolokalizuar dhe analizuar nga analisti francez me burime të hapura Clément Molin dhe grupi OSINT i drejtuar nga vullnetarë Geoconfirmed, si edhe nga ekipi OSINT i CNN-it.
Ka të ngjarë që shumë goditje të tjera të mos jenë regjistruar.
Shumica kanë ndodhur që nga fillimi i majit, krahas një rritjeje të goditjeve ndaj objektivave të tjera, si objektet portuale dhe anijet.
Me një rreze veprimi prej 50 deri në 300 kilometra, dronët, të gjithë të prodhuar në Ukrainë, janë projektuar për të ngulfatur logjistikën e ushtrisë ruse – duke i shtuar strategjisë së Ukrainës një dimension të ri goditjesh, ndërsa lufta zvarritet në vitin e saj të pestë.
Ndër dronët e projektuar rishtas janë FP-2 dhe Behemoth, i cili ka një shpejtësi lundrimi prej 180 km/orë, 110 mph, dhe mund të mbajë një kokë luftarake 70-kilogramëshe.
“Ukrainasit kanë siguruar mjetet për të nisur një fushatë dronësh në shkallë të gjerë për ta shkëputur Krimenë nga rrugët kryesore të furnizimit dhe për ta ndërlikuar situatën logjistike të Rusisë përgjatë gjithë vijës së frontit,” i tha Molin CNN-it.
Në një deklaratë për CNN-in, Forcat e Sistemeve pa Pilot të Ukrainës, dega ushtarake që drejton operacionet e saj me dronë, thanë se gjatë vitit të kaluar numri i misioneve goditëse me rreze të mesme ishte rritur 28 herë.
Synimi, sipas saj, është të shtypet potenciali ofensiv i Rusisë; të krijohen probleme të pakapërcyeshme logjistike dhe furnizimi për forcat armike; dhe të asgjësohen mbrojtjet ajrore ruse në zonat e pushtuara, për të hapur “korridore” për dronët ukrainas me rreze më të gjatë veprimi.
Goditjet me dronë i kanë bërë tepër të rrezikshme për t’u përdorur disa rrugë midis Rusisë dhe Ukrainës së pushtuar. Efekti pasues është mungesa e karburantit dhe municioneve për trupat ruse në vijën e frontit në Ukrainën jugore, duke çrregulluar më tej synimet e kohës së luftës të presidentit rus Vladimir Putin.
Një autostradë midis Krimesë dhe qytetit të Melitopolit, i pushtuar nga forcat ruse që në ditët e para të luftës, është e mbushur me kamionë dhe autocisterna të djegura, sipas videove të gjeolokalizuara. Ka gjithashtu mungesa të vazhdueshme karburanti në Krime.
Dronët ukrainas kanë marrë kontroll ajror mbi tri autostrada që shtrihen përgjatë bregdetit drejt Krimesë, sipas analistit Mick Ryan, autor i blogut Futura Doctrina dhe ish-oficer i lartë në ushtrinë australiane.
“Autocisternat e benzinës dhe kamionët vihen rregullisht në flakë,” pranoi një bloger ushtarak rus. “Një nga një, hallkat që lidhin gadishullin me tokën kontinentale po këputen.”
Zgjerimi i ‘zonave të vrasjes’
Ministri ukrainas i Mbrojtjes Mykhailo Fedorov e quan këtë një “bllokadë logjistike” për të “shkatërruar sistematikisht kapacitetet ruse” shumë larg pas vijave të frontit dhe për “t’u hequr atyre aftësinë për të kryer operacione aktive sulmuese.”
“Armiku nuk do të ndihet më i sigurt, madje as në një distancë të konsiderueshme nga vija e kontaktit,” tha Fedorov muajin e kaluar.
Hulumtimi i Molin-it sugjeron se strategjia po funksionon.
Ukraina ka ripërcaktuar thellësinë e “zonës së vrasjes,” tha ai, pasi hartëzoi qindra goditje ukrainase që shtrihen deri në 300 kilometra, 186 milje, nga vijat e frontit.
“Municionet patrulluese që fluturojnë mbi rrugë kyçe dhe shënjestrojnë logjistikën ruse, veçanërisht pajisjet ushtarake dhe kamionët e karburantit,” kanë qenë gjithashtu shumë efektive, tha Molin. Njëzet trena janë shënjestruar që nga janari 2026, shumë prej tyre trena karburanti, të shpërndarë përgjatë gjithë frontit, shtoi ai.
Studiues të tjerë shohin një model të ngjashëm.
“Pamjet e gjeolokalizuara në maj tregojnë në mënyrë të ngjashme forcat ukrainase duke goditur të paktën 35 kamionë rusë dhe mjete të tjera pranë autostradave” në Krime dhe gjetkë në Ukrainën jugore, sipas Institutit për Studimin e Luftës.
Një shembull është rruga më e rëndësishme tokësore që lidh Krimenë me Ukrainën e pushtuar – e cila përdor një urë pranë një fshati të quajtur Chonhar. Një njësi ukrainase dronësh e ka goditur vazhdimisht urën dhe ka publikuar pamje të vrimave të mëdha në sipërfaqen e saj rrugore.
Administrata e mbështetur nga Rusia në rajonin e pushtuar të Khersonit ka pranuar dëmtime në urën e Chonhar-it dhe në ura të tjera – me trafikun të pezulluar në mënyrë të përsëritur dhe me ura pontoni joefikase të ngritura për t’i zëvendësuar ato.
Mbrojtjet ajrore ruse janë dukur të paafta për t’u përballur me kërcënimin.
Qarkullimi i mallrave që përdorte urën e Chonhar-it ra me 71% brenda vetëm dy javësh këtë muaj, sipas Robert Brovdi-t, komandant i forcave të dronëve të Ukrainës.
Shënjestrimi i detyroi rusët të përdornin një rrugë alternative, sipas ushtrisë ukrainase, me një numër të madh kamionësh që transportonin furnizime ushtarake të dërguar më tej në perëndim. Edhe ajo rrugë – përmes qytetit të Armianskut – u godit.
“Në atë moment, rreth 50 mjete ishin mbledhur atje,” tha Dmytro Filatov, komandant i Regjimentit të Parë të Veçantë Sulmues të Ukrainës.
Goditjet e vazhdueshme nënkuptojnë se një urë tjetër, që lidh territorin rus me Krimenë përmes Ngushticës së Kerçit, tani është një arterie edhe më jetike.
Sulmet e Ukrainës “kanë rritur rëndësinë e urës së Kerçit për mbajtjen e logjistikës drejt Krimesë. Dyshoj se Ukraina do të përpiqet ta shënjestrojë urën me dronë ose raketa të prodhimit ukrainas,” shkroi analisti Rob Lee.
Kalimi rrugor dhe hekurudhor i Kerçit, i hapur nga Putin në vitin 2018, ka qenë shënjestër e sulmeve të mëparshme ukrainase.