Rezultate befasuese: Studimi i fundit sugjeron se video-games ndikojnë në rritjen e inteligjencës së fëmijëve

Studimi i ri përfshiu hulumtime rreth asaj se si videolojërat ndikojnë në mendjet e fëmijëve, duke intervistuar dhe testuar më shumë se 5000 fëmijë të moshës 10 deri në 12 vjeç. Dhe rezultatet, të publikuara në Scientific Reports, dolën të jenë befasuese për disa.

Fëmijët u pyetën se sa orë në ditë shpenzojnë në mediat sociale, duke parë video ose TV dhe duke luajtur videolojëra. Përgjigja ishte: shumë orë. Mesatarisht, fëmijët shpenzonin dy orë e gjysmë në ditë duke parë video ose programe televizive në internet, gjysmë ore duke u shoqëruar në internet dhe një orë duke luajtur videolojëra.

Në total, kjo është katër orë në ditë për fëmijën mesatar dhe gjashtë orë për 25% të fëmijëve më të mëdhej – një pjesë e madhe e kohës së lirë së një fëmije. Raporte të tjera zbuluan se kjo është rritur në mënyrë dramatike gjatë dekadave. Ekranet ishin gjithandej vërdallë fëmijëve në gjeneratat e mëparshme, por tani ata vërtet ‘përcaktojnë’ fëmijërinë.

A është kjo një gjë e keqe? Epo, është e ndërlikuar. Mund të ketë edhe përfitime edhe aspekte negative për mendjet në zhvillim të fëmijëve. Dhe këto mund të varen nga rezultati që po shikoni. Ky studim kishte në interes veçanërisht efektin e kohës para ekranit në inteligjencë – aftësia për të mësuar në mënyrë efektive, për të menduar në mënyrë racionale, për të kuptuar ide komplekse dhe për t'u përshtatur me situata të reja.

Inteligjenca është një tipar i rëndësishëm në jetë – parashikues i të ardhurave, lumturisë dhe jetëgjatësisë së fëmijës në të ardhmen. Në kërkime, shpesh matet si performancë në një gamë të gjerë testesh njohëse.

Për këtë studim, u krijua një indeks inteligjence nga pesë detyra: dy për të kuptuarit e leximit dhe fjalorin, një për vëmendjen dhe funksionin ekzekutiv (që përfshin kujtesën e punës, të menduarit fleksibil dhe vetëkontrollin), një vlerësimin e përpunimit vizual-hapësinor (si rrotullimi objekte në mendjen tuaj), dhe një për aftësinë e të mësuarit gjatë sprovave të shumta.

Kjo nuk është hera e parë që dikush ka studiuar efektin e ekraneve në inteligjencën, por hulumtimet, deri më tani, kanë dhënë rezultate të përziera.
Pra, çfarë është e veçantë këtë herë?

Risia e këtij studimi është se janë marrë parasysh gjenet dhe prejardhja socio-ekonomike. Vetëm disa studime deri më tani kanë marrë në konsideratë statusin socio-ekonomik (të ardhurat e familjes, arsimi i prindërve dhe cilësia e mjedisit ku jeton), dhe asnjë studim nuk kishte marrë parasysh efektet gjenetike.

Gjenet kanë rëndësi sepse inteligjenca është shumë e trashëgueshme. Nëse nuk llogariten, këta faktorë mund të maskojnë efektin e vërtetë të kohës para ekranit në inteligjencën e fëmijëve. Për shembull, fëmijët e lindur me gjene të caktuara mund të jenë më të prirur për të parë TV dhe, në mënyrë të pavarur, të kenë probleme të të mësuarit.

Lotaria e gjenetikës është një ngatërrues i madh në çdo proces psikologjik, por deri vonë kjo ka qenë e vështirë të llogaritet në studimet shkencore për shkak të kostove të rënda të analizës së gjenomit dhe kufizimeve teknologjike.

Të dhënat që janë përdorur për studimin në fjalë janë pjesë e një përpjekjeje masive për mbledhjen e të dhënave në ShBA për të kuptuar më mirë zhvillimin e fëmijërisë: projekti i trurit të adoleshentëve dhe zhvillimit kognitiv. Mostra e studimit ishte përfaqësuese e ShBA për sa i përket seksit, racës, përkatësisë etnike dhe statusit socio-ekonomik.

Rezultatet

Ne zbuluam se kur e pyetëm për herë të parë fëmijën në moshën dhjetë vjeçare se sa kohë shpenzonte në internet, si shikimi i videove ashtu edhe shoqërimi në internet lidheshin me inteligjencën nën mesataren. Ndërkohë, lojërat nuk ishin aspak të lidhura me inteligjencën. Këto rezultate të kohës para ekranit janë kryesisht në përputhje me hulumtimet e mëparshme. Por kur u ndoqën në një datë të mëvonshme, zbuluam se lojërat kishin një efekt pozitiv dhe kuptimplotë në inteligjencë.

Ndërsa fëmijët që luanin më shumë videolojëra në dhjetë vjet nuk ishin mesatarisht më inteligjentë se fëmijët që nuk luanin, ata treguan fitimet më të mëdha në inteligjencë pas dy vjetësh, si tek djemtë ashtu edhe tek vajzat.

Për shembull, një fëmijë që ishte në 17% më të lartë për sa i përket orëve të kaluara duke luajtur, rriti IQ-në e tij rreth 2.5 pikë më shumë se mesatarja e fëmijës gjatë dy viteve.

Kjo është dëshmi e një efekti të dobishëm, shkakësor të videolojërave në inteligjencën. Ky rezultat përputhet me studimet e mëparshme, më të vogla, ku pjesëmarrësit caktohen rastësisht në lojëra video ose në një grup kontrolli.

Gjetja e studimit është gjithashtu në përputhje me linjat paralele të studimeve që sugjerojnë se aftësitë njohëse nuk janë të fiksuara, por mund të trajnohen – duke përfshirë studimet me aplikacionet e ndërhyrjes së trajnimit kognitiv.

Po në lidhje me dy llojet e tjera të aktiviteteve në ekran? Mediat sociale nuk ndikuan në ndryshimin e inteligjencës pas dy vitesh. Orët e shumta të instagramit dhe mesazheve nuk e rritën inteligjencën e fëmijëve, por nuk ishin as të dëmshme. Së fundi, shikimi i TV dhe videove online tregoi një efekt pozitiv në njërën nga analizat, por asnjë efekt kur u mor parasysh edukimi i prindërve (në krahasim me faktorin më të gjerë të "statusit socio-ekonomik").

Pra, ky konstatim duhet marrë me një kokërr kripë. Ekziston një mbështetje empirike që përmbajtja televizive/video me cilësi të lartë, siç është programi Sesame Street, ka një efekt pozitiv në performancën shkollore dhe aftësitë njohëse të fëmijëve. Por këto rezultate janë të rralla.

Kur mendojmë për implikimet e këtyre gjetjeve, është e rëndësishme të kemi parasysh se ka shumë aspekte të tjera psikologjike që nuk i kemi parë, si shëndeti mendor, cilësia e gjumit dhe ushtrimet fizike.

Rezultatet e studimit nuk duhet të merren si një rekomandim i përgjithshëm për të gjithë prindërit për të lejuar lojëra pa kufi. Por ata prindër që shqetësohen se fëmijët e tyre po harxhojnë shumë kohë duke luajtur videolojëra, tani mund të ndiheni më mirë duke ditur se kjo ndoshta po i bën ata pak më të zgjuar.